Presidenti i popullit

Presidenti i popullit Ne takimin e se premtes se shkuar ne Bruksel, lideret e BE-se nominuan Zhan Klod Xhunker, ish kryeministrin e Luksemburgut si Kryetarin e Komisionit te ardhshem Europian, trupi egzekutive I BE-se. Nominimi i Xhunker ngriti nje fitore te rendesishme per Parlamentin Europiane dhe nje humbje thumbuese per kryeministrin Britanik David Kameron, I cili muajin e fundit ka luftuar per te bllokuar nominimin e Xhunker me qellim te qetsoje euroskeptiket Britanik. I gjendur nen pasojat e humbjes, Kameron modeloje veten si nje ‘’humbes guximtar’’ i cili ne traditat me te mira Britanike, qendroje me parimin: te mbrojme interesat kombetare ndaj telasheve te pafundme. Mediat Europiane z. Kameron e vendosen ne qender te vemendjes dhe duke e tallur e quajten, Wayne Rooney i politikave Europiane, duke iu referuar yllit te futbollit Anglez qe coj ne humbje Anglin qe ne fazen e grupeve. Nderkohe, Frankfurter Algemeine Zeitung e krahasoje ate me Don Kishotin. Loja e Kameron Duket e mundeshme, qe dhe procesi i seleksionimit rutine i Brukselit te zgjedh nje shef te ri burokratik, s’munde te terhiqte kaq shume vemendjen e mediave Europiane. Por procesi ishte i ndryshem kesaj rradhe, dhe u luajte shume me shume sesa proceset pararendese te zgjedhjeve politiko-burokratike te BE-se. Ne fushaten elektorale te fundit te Parlamentit Europiane, grupet parlamentare te Parlamentit Europiane lancuan nje proces te ri per te zgjedhur Kryetarin e Komisionit Europiane, me te cilin pretendohet per zhvillimin e demokracise brenda BE-se. Ne vend qe tu jepej e drejta qeverive kombetare per te emeruar Kryetarin e Komisionit Europiane me dyer te mbyllura, sikur dhe ka ndodhur ne te kaluaren, kesaj radhe e drejta per te vendosur i kaloje votuesve. C’do grup parlamentare emeroje nje kandidat – i ashto quajtur Top cadidate- per Kryetar Komisioni qe ne fushaten elektorale. Te gjitha partite parlamentare te BE-se, rane doakord qe partia , e cila do fitoje me shume vende do kete te drejten te emeroje dhe Kryetarin e Komisionit Europiane. Duket shume e thjeshte. Por per qeverine e z. Kameron procesi ishte i pa pranueshem. Per z. Kameron dhe euroskeptiket ne partin e tije Konservatore, duke bazuar zgjedhjen e Kryetarit te KE-se si rezultat i zgjedjeve parlametnare ne BE eshte nje hap shume i madhe drejte krijimit te nje qeverie Federale Europiane dhe nje gllaberim ilegjitim pushteti nga Parlamenti Europiane. Zgjedhjet ishin ne proces dhe megjithe lojen e suksesshme te ekstremisteve te djathte, dhe partive anti-Europiane, ishte qendra e djathte e Partis Popullore Europiane (PPE) e cila fitoje me shume vende ne PE. Xhunker, kandidati i PPE-se, u vendos te behet Kryetar i KE-se pasi perfaqesusit ne Samitin e Keshillit Europiane e miratuan ate ne takimin e se premtes ne Bruksel. ( Per z. Kameron, zgjedheja e Z. Xhunker eshte e lodhshme, Kameron e ka akuzuar ate si nje njeri i Europes dhe Federalist.) Pergjate samitit, Kameron mendoje se do te gjente mbeshtetje te mjaftueshme mes liderve kombetar per te bllokuar Z. Xhunker dhe keshtu, ai duke vepruar ne kete menyre do te fitonte mbeshtetje ne mesin e euroskeptikve Britanik. Kancelarja Gjermane Angela Merkel – partija e se ciles eshte pjestare e PPE-se, ne fillim u duk ambivalente ne mbeshtetjen e kandidatures se z. Xhunker, jo te paktes se ajo donte qeverite kombetare ne Keshill te mbajne kontrollin ne nominimin e Kryetarit te KE-se. Lideret e Italise, Hollandes, Suedise gjithashtu shprehen rezerva per ‘’top kandidatin’’ dhe pershtatshmerine e tije. Z. Kameron fillloje fushaten kunder zoterise nga Luksembrgu dhe kundra parimit qe parlamenti te vendos per Kryetarin e KE-se. Ai madje shkoje kaq larg sa u tha liderve Europiane, emerimi i z. Xhunker do coje ne daljen e Anglise nga Bashkimi Europiane. Fushata Kameron nuk punoje. Se pari, kur znj. Merkel u lekund per te mbeshtetur z. Xhunker, shtypi Gjerman e akuzoje ate per deshtim ne mbeshtetje te rezultatit te zgjedhjeve parlamentare Europiane dhe minim te perpjekjeve te PE-se per te fuqizuar demokracine. Aleatet social demokrat te znj. Merkel iu bashkuan ketije veprimi. Keshtu znj. Merkel u kthye ne mbeshtetje te z. Xhunker. Kryetaret e shteteve te tjere, duke pare afrimin gradual te Gjermanise dhe ato iu bashkuan kandidatures se z. Xhunker dhe z. Kameron ngeli i vetmi kundershtar. Z. Kameron kerkoje nje votim te pa precedent ne Keshille dhe ai u munde 26 me 2 duke marr mbeshtetjen e vetme te liderit kontravers te Hungarise, Viktor Orban. Nje President per presidnecen Edhe ne qofte se dikush e sheh si terheqje ilegjitime te pushtetit ose nje hap i guximshem i demokracise pan-europiane, Parlamenti Europiane luajti dhe dukshem doli me sukses. Fakti qe ‘’top kandidati‘’ fitues do te behet Kryetari i KE-se do te thote, qe ne pes vitet, dhe kur do mbahen dhe zgjedhjet e reja paralmentare procesi do te perseritet. Kete vit, fushata per kryesine ishte deri diku ceshtja e e renditur ne rendin e tret. Ato kadiduan kakdidatet qe pak njerez i dinin dhe mbane debate televizive qe pak njerez i shikuan. Mungesa e vemendjes dukej sikur do te minonte premtimet qe zgjedhjet do te risnin aktivizimin public dhe do te permiresonin demokracine, sikur dhe beri pjesmarrje e ulet e votuesve dhe fitoret e ekstremisteve dhe partive anti europiane. Kurre me pak, ka arsye te presim kete, mbase heren tjeter, procesi do te terheq kandidat me te forte, me shume vemendje mediatike dhe shume me shume vetedije publike. Per nje, lideret kombetare dhe partite politike kombetare do te kthehen brenda BE-se. Kesaj radhe , shume prej tyre dukej se ishin zen nga shpina nga perpjekjet e Parlamentit Europiane te marr kontrollin e nominimit te Kryetarit te Komisionit Europian. Ato kishin pak per falje. PE ka ndikuar me qellimin e tije qe ne vitin 2009 dhe ishte e qarte nje vit me pare qe grupet parlamentare ne PE do te nominonin kandidatet e tyre. Vemendja e kushtur ne kete drejtim vajti dhe ne skenen finale, Parlamentet dhe partit kombetare do te luajne nje role me serioz ne zgjedhjet e ardheshme. Ky lloji i zenjes mes politikave kombetare dhe politikave europiane, sigurishte do te forcoje demokracine Europiane. Lulezimi brexit? Serishte ne Britani, strategjia Europiane e z. Kameron eshte ne nje thertore. Me nje sy ne maj te vitit 2015 zgjedhjet ne Angli, Kameron po perpiqet te gjunjezoje ngritjen e partise UKIP dhe mbaje te bashkuar Konservatoret e tije, te cilet jane te ndare me shume se kurre me pare ne lidhje me Europen. Kameron , ka tentuare te shtyje ‘’ceshtjen europiane’’ sikunder dhe eshte kerkuar, duke premtuar nese partia e tije triumfone ne zgjedhjet e majit te vitit 2015, ai do te rinegocioje pozicionin e vendit te tije ne mardhenje me BE-ne dhe do te mbaje referendom per PO-JO qendrimit ne BE ne vitin 2017. Referendumi do tu mundesoje votuesve Angles nese ato deshirojne te qendrojne ne BE. Kur perpjekjet e z. Kameron deshtuan te bllokoje z. Xhunker, ai vetem vuri ne dukje izolimin e Anglise brenda BE-se dhe ngjashmerishte forcoji pozicionin e euroskeptikeve. Gjithsesi, opsioni berthame per dalje nga BE i z. Kameron qendroi pa gjasa reale. Megjithe ngritjen e partise UKIP ne zgjedhjet e fundit Europiane, sondazhet e YOUGOV tregojne qe ne fakt mbeshtetja publike per qendrim ne BE eshte rritur vitet e fundit ne Angli dhe ka arritur nivelin me te larte nen qeverisjen e z. Kameron. Studimet e fundit kane vene ne dukje qe kostoja ekonomike nga dalja e Anglise eshte e larte dhe biznesi Anglez eshte dukshem pro qendrimit ne BE. Nese Laburistet fitojne zgjedhjet e vitit 2015, referéndum nuk do te kemi ne Angli, madje edhe vete nje pjese Konservatore bejne fushate qe te mos dalin nga BE. Gjithsesi, lideret e BE-se shume shpesh e kane Angline si nje partner telashesh, ato e pranojne faktin se dalja e Anglise do te ishte nje goditje e forte per prestigjin e BE-se dhe autoritetin, dhe ato po punojne seriozishte per te shmangur kete dalje. Sigurishte, BE nuk do te lejoje Angline te vendos ‘’veto’’ apo te bojkotoje te gjitha politikat e BE-se qe ato i kundershtojne, ato do te jene te gatshem te ndermarrin disa nga reforma te kerkuara nga z. Kameron dhe ti ofrojne atije disa kocesione me qellim qe ai te bind vendin e vet se ka rinegociuar pozicionin e vendit te tije. Si kafshate per z. Kameron, lideret e BE-se deklaruan te premten qe ato do te kerkonin te zgjidhnin shqetesimet Britanike reth zhvillimit te metejshem te BE-se dhe do ta ri-konsideronin procesin e emerimit te Presidentit te KE-se. Gjithashtu, ato munde te fuqizojne qeverite kombetare ne emerimin e Kryetarit te KE-se, por nuk ka gjasa se lideret Europiane do perkeqesojne lidhjen mes zgjedhjeve te Parlamentit te BE-se dhe Presidencen e Komisionit qe sapo kane ndertuar. © Nuredin Nuredinaj